De vlam van de oecumene blijft altijd branden

KIES HET LEVEN!

Column van Frans van Schaik, Nijmegen

“Wat onder de boom ligt, mogen jullie hebben. Wat aan de boom hangt, daar blijven jullie met je graaivingers van af!”
Dat kregen wij als schooljongens in de fruit-streek van het Kromme Rijn- gebied nogal eens te horen als we onderweg een boomgaard indoken.

Appels onder de boom….

Op het eind van de zomer kom je onder de boom van alles tegen. Mooie groengeelrode vruchten, volrijp, sappig en heerlijk van smaak. Maar ook appels met een “pierensteek”, te vroeg gevallen, eigenlijk nog te rauw. En appels met een buts, gedeeltelijk rot, misschien nét nog geschikt voor een voorzichtige hap met gevaar van een wespensteek.
Met zo’n allegaartje kwam je dan thuis.”Daar maken we appelmoes van!”, riep mijn moeder enthousiast. Een uur later zat het in een weckfles, die misschien pas met Kerstmis open gemaakt werd om het Kerst-diner compleet te maken.

Toen ik laatst iemand hoorde vertellen over de kerkelijke oecumene van de laatste 50 jaar in Nederland, moest ik daaraan denken. Er is nog heel wat te rapen onder die boom van kerkelijk leven. Veel verschillende geloofsuitingen, naast elkaar: ook nog op onze levensbodem van 2017.
Sommige nog bijna groen, per ongeluk van de boom gevallen; anderen heerlijk rijp maar helaas met een rottig plekje of aangetast in het (kerk-)klokhuis; en ook nogal wat verschrompeld, met een taai velletje, als gedroogde appeltjes.
Zeker de moeite waard om te proberen van al die verschillende Kerkelijke vruchten een oecumenische appelmoes te maken, Op het etiket staat: samen doen wat samen kan!
En voor de rest blijf je apart. Je moet er geen soort tutti frutti van maken om de verscheidenheid te camoufleren!
Zo ongeveer is de status van de plaatselijke oecumene in en tussen de kerken: een potje appelmoes, dat wacht om geconsumeerd te worden bij bepaalde gelegenheden, waarbij het toegestaan en vanzelfsprekend is. Zó kan ook oecumene in de zin van ‘samen doen wat samen kan’ zoet smaken. Met een bewonderenswaardige vanzelfsprekendheid wordt er, bij gelegenheid , oecumenisch geraapt en geoogst en gegeten. Mooi resultaat van veel inspanning van de laatste 50 jaar, Maar ook: tot hier en niet verder! Oecumene heeft haar grenzen! Verder dan gastlidmaatschap kun je niet gaan.

Appels áán de boom…..
“Wanneer je bang bent dat een geraapte appel rot is, zei een wijs iemand eens, dan moet je er een van de boom plukken.”
Ik hoor die buurman van ons al roepen: “Afblijven! Die zijn voor de veiling, voor de verkoop!”

De meesten van ons raken uitgekeken op wat er nog onder de boom te vinden is aan christelijke praktijken en oude gescheiden kerkvormen.
Wordt het na 500 jaar Luther en Calvijn en 1200 jaar scheiding Oost-West en ongevver 60 jaar Wereldraad van Kerken niet tijd om meer aandacht te besteden aan de meest kostbare appels? De appels die nog aan de boom hangen? De appels, die ook in déze dorre tijd nog volop en rechtstreeks gevoed worden door de levenssappen van de ene stam? Zonder uitgedroogd, verpierd of gerot te zijn?

Zijn die er dan nog in deze tijd?
Als je veel politici moet geloven, is het alleen nog maar de kunst om zo snel mogelijk te graaien op de grond. En alles wat je grijpen kunt veilig onder te brengen in je eigen zak, je eigen kelder, je eigen land. Hun droom reikt niet verder dan een landschap met hekken en muren.
Maar gelukkig: overal tref je mensen – ook in onze tijd, die oog hebben voor vruchten van leven dat niet veroverd hoeft te worden, maar dat ons gegeven is.
Een spannende vraag aan iedereen, die zegt te geloven: hebben wij vanuit ons geloof de moed om ook kerkelijk gezien ons eigen verzamelemmertje even te laten voor wat het is. Om samen op te staan en onze ogen op te slaan?
En dan te zien, dat we niet alleen staan! Dat ook in andere kerken, andere godsdiensten, op andere plaatsen, door jong en oud gezocht wordt naar dat mysterie van leven, dat levens van alle mensen met elkaar verbindt..telkens opnieuw verbindt!

Nieuws

Stichting Oecumenens

Korhoenlaan 56
3704 ES Zeist
KvK 41184206
info@oecumenens.nl